Wat is de energiebesparingsplicht?

De energiebesparingsplicht verplicht bedrijven en instellingen in Nederland om alle energiebesparende maatregelen te nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen. Dit staat in de Wet milieubeheer en wordt gecontroleerd door gemeenten en omgevingsdiensten.

De plicht geldt voor bedrijven die per jaar 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent) verbruiken. Denk aan kantoren, productiebedrijven, zorginstellingen of scholen.

Niet elk gebouw valt hieronder. Bijvoorbeeld: kleine gebouwen onder 50 m², tijdelijke gebouwen of locaties die alleen hernieuwbare energie gebruiken. Twijfel je? De Wetchecker Energiebesparing van de overheid helpt je snel om dit te checken.

De drie belangrijkste verplichtingen

1. Energiebesparingsplicht: maatregelen nemen
   Bedrijven moeten energiebesparende maatregelen uitvoeren die zich binnen vijf jaar terugverdienen. Voorbeelden: LED-verlichting, isolatie van daken en gevels, warmtepompen en efficiëntere ventilatie- of koelsystemen.
2. Informatieplicht: rapporteren wat je doet
   Eens in de vier jaar rapporteer je via het eLoket van RVO welke maatregelen je hebt uitgevoerd. Zo heeft de overheid inzicht en kan je eventueel ondersteunen. Niet tijdig indienen kan leiden tot boetes vanaf €1.000 per overtreding.
3. Onderzoeksplicht: extra mogelijkheden bij grootverbruik
   Sinds 1 juli 2023 geldt voor grootverbruikers (minimaal 10 miljoen kWh elektriciteit of 170.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar) dat zij aanvullende energiebesparende maatregelen moeten onderzoeken. Denk aan procesoptimalisatie of duurzame energie.

Hoe helpt de Erkende Maatregelenlijst (EML)?

De Erkende Maatregelenlijst (EML) is een praktisch hulpmiddel van RVO dat per sector aangeeft welke maatregelen verplicht zijn en binnen vijf jaar terugverdienen. Zo weet je precies welke acties relevant zijn voor jouw bedrijf.

Werken met de EML werkt zo:

• Kijk welke maatregelen op jouw bedrijf van toepassing zijn – alleen de relevante maatregelen uitvoeren.
• Check technische en economische randvoorwaarden – zo voorkom je onnodige investeringen.
• Implementeer op het juiste moment – sommige maatregelen pas bij vervanging of onderhoud.
• Rapporteer via het eLoket – elke vier jaar, zoals vereist door de informatieplicht.

Voorbeelden van erkende maatregelen:

• LED-verlichting
• Isolatie van daken, gevels en leidingen
• Warmtepompen en energiezuinige verwarmingssystemen
• Bewegingssensoren voor verlichting
• Efficiëntere koel- en ventilatiesystemen

Waarom het in jouw voordeel werkt

Het naleven van deze verplichtingen is niet alleen een wettelijke must, maar levert ook praktische voordelen op:

• Lagere energiekosten – maatregelen verdienen zich vaak binnen vijf jaar terug.
• Betere bedrijfsreputatie – klanten en partners waarderen duurzame bedrijven.
• Voorbereid op de toekomst – strengere regels komen eraan, dus je ligt al op schema.
• Minder administratieve rompslomp – door erkende maatregelen hoef je geen aparte berekeningen aan te leveren.

Wat gebeurt er als je niet voldoet?

Controle gebeurt via gemeenten en omgevingsdiensten. Wie niet voldoet, kan worden verplicht alsnog maatregelen te nemen. Blijft naleving uit, dan kunnen boetes of dwangsommen volgen. Bovendien kan het je imago schaden.

Wat kun je nu doen?

Wil je weten welke maatregelen jouw bedrijf moet nemen en hoe je slim voldoet aan de energiebesparingsplicht? Begin met:

• Check of jouw bedrijf onder de plicht valt.
• Bekijk de Erkende Maatregelenlijst (EML) voor jouw sector.
• Plan welke maatregelen je direct uitvoert en welke later bij onderhoud.
• Rapporteer via het eLoket van RVO.

Neem contact op met onze adviseurs als je wilt dat we samen kijken welke maatregelen voor jouw bedrijf het slimst zijn.